Strona ofertowa Wydawnictw Edukacyjnych WIKING
Jesteś
gościem portalu
Strona główna portalu
http://www.wiking.edu.pl/article.php?id=621
http://www.wiking.edu.pl/sitemap.php
Powrót do poprzedniej stronyWersja do wydruku

PISOWNIA CH/H

W przypadku dwuznaku ch i litery h sytuacja wygląda podobnie jak w pisowni rzż. Choć dla Polaków pochodzących ze wschodu ch jest głoską bezdźwięczną, a h dźwięczną, większa część Polaków traktuje je jako jeden dźwięk (dlatego nie możemy oprzeć się w tym przypadku na zasadzie fonetycznej).

Dwuznak ch piszemy:

a)

gdy wymienia się na literę sz, np. duch -> dusza, oddech -> dyszy;

b)gdy występuje przed nim litera s, np. schudłam, schab;            

c)

na końcu prawie wszystkich form wyrazowych, przede wszystkim:

rzeczowników w miejscowniku (o kim, o czym), np. domach, psach;

przymiotników i wyrazów odmieniających się jak przymiotniki w dopełniaczu (kogo, czego) i miejscowniku (o kim, o czym) liczby mnogiej, np. pięknych, niskich, pachnących;

rzeczowników rodzaju męskiego w mianowniku liczby pojedynczej, np. strach, dach;
WYJĄTEK: kilkanaście wyrazów pochodzenia obcego, zapożyczonych głównie z ukraińskiego, perskiego i hebrajskiego piszemy przez h, np. druh, poroh, Boh, ajatollah, shoah, szoah.
Przez ch albo h możemy pisać wyraz Allach/Allah.

wyrazów nieodmiennych, szczególnie wykrzyknień, np. ach!, och!

Dwuznak ch występuje w znacznie większej liczbie wyrazów niż litera h!

Literę h piszemy:

a)

gdy wymienia się na:                                                          

g, np. wahadło -> waga;

ż, np. druh -> drużyna;

z, np. błahy -> błazen;

 

b)

w wyrazach zapożyczonych ze starożytnej greki, które zaczynają się od cząstek: halo-, heks-, hekto-, helio-, hemato-, hemo-, hetero-, higro-, hiper-, hipno-, hipo-, holo-, homo-, hydro-, np. heksametr, hipnoterapia, hiperbola;

 

c)

na początku wyrazów:

zapożyczonych kiedyś z niemieckiego – hełm, węgierskiego – hajduk, ukraińskiego – hołubić, czeskiego – hojny, i nowszych, z angielskiego – happening, happy end;

wykrzykników, np. ha!, hej!, hurra!


Zapamiętajcie, że literę h piszemy tylko w wyrazach zapożyczonych! Z form rodzimych tylko w wykrzyknikach!

powrót do początku strony

Geografia | Język Polski | Historia | Przyroda | Biologia