„Jestem leworęczna i czasami żegnam się lewą ręką. Gdy byłam dzieckiem, mama uczyła mnie, że znak krzyża można robić jedynie prawą ręką. To prawda czy mit?” — zapytała internautka. W Kościele rzymskokatolickim gest ten zwykle wykonuje się prawą ręką, lecz pytanie dotyczy osób leworęcznych oraz sytuacji, gdy prawa dłoń jest niedostępna.
Znak krzyża kreśli się na ciele, dotykając kolejno czoła, klatki piersiowej i ramion. Towarzyszą mu słowa „W imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego”, które odnoszą się do Trójcy Świętej. Kształt krzyża przypomina o śmierci Chrystusa i jego zbawczej ofierze. Słowa i gest tworzą razem krótkie wyznanie wiary, a nie wyłącznie ruch dłoni.
Użycie prawej ręki ma korzenie w biblijnej symbolice. W Piśmie Świętym prawa strona wiązana jest ze zbawieniem i pełnieniem woli Bożej. W Ewangelii według św. Mateusza po prawicy Syna Człowieczego znajdują się „owce”, symbolizujące wiernych Bogu. Na dawnych ikonach Chrystus oraz Ojcowie Kościoła błogosławią prawą dłonią. Z czasem ten zwyczaj utrwalił się także przy znaku krzyża.
Ruch od czoła do piersi ma przypominać o wcieleniu i zstąpieniu Chrystusa na ziemię. Przejście od lewego do prawego ramienia nawiązuje do jego męki, śmierci i zmartwychwstania. Przy powitaniu podaje się prawą dłoń; podobnie niektóre gesty religijne mają ustaloną formę. Nawet leworęczny ksiądz zgodnie z praktyką liturgiczną rozdaje wiernym komunię prawą ręką.
Katechizm Kościoła Katolickiego w punkcie 2157 opisuje znaczenie znaku krzyża, ale nie wskazuje, którą ręką należy go wykonywać. Skoro przeżegnanie się lewą ręką nie jest wprost zakazane, trudno uznać je za grzech. Taki gest może wykonać osoba leworęczna, działając instynktownie, albo ktoś, komu prawe ramię jest unieruchomione albo kontuzjowane.
Dobrym przykładem jest Jan Paweł II, który w 1993 roku, po urazie prawego barku, przez kilka tygodni błogosławił wiernych lewą dłonią. Zgodnie z przyjętymi obyczajami, jeśli nic nie stoi na przeszkodzie, dobrze żegnać się prawą ręką. Ważniejsze jest jednak to, czy znak krzyża kreśli się świadomie.
Dodaj komentarz