Strona ofertowa Wydawnictw Edukacyjnych WIKING
Jesteś
gościem portalu
Strona główna portalu
http://www.wiking.edu.pl/article.php?id=416
http://www.wiking.edu.pl/article.php?id=440
http://www.wiking.edu.pl/article.php?id=441
http://www.wiking.edu.pl/article.php?id=335
Powrót do poprzedniej stronyWersja do wydruku
Przyroda > Ziemia we Wszechświecie > Niesamowity Księżyc

Niesamowity Księżyc

Słowa kluczowe:
- Księżyc
- satelita naturalny
- Ziemia
- Słońce
- fazy Księżyca
- zaćmienie

Każdej doby na niebie najlepiej widoczne są dwa ciała niebieskie:
— w dzień Słońce,
— w nocy Księżyc (na zdjęciu obok).

Z rozdziału Ciała niebieskie wiesz,
że księżyc to naturalny satelita krążący po orbicie dookoła planety.
Księżyc pisany wielką literą oznacza jedynego naturalnego satelitę obiegającego Ziemię i jednocześnie najbliższe naszej planecie ciało niebieskie.

Pamiętaj!!! Księżyc nie emituje własnego światła, tylko odbija światło słoneczne.

Uwaga!!! Patrząc od strony bieguna północnego, Księżyc obiega Ziemię w kierunku przeciwnym do ruchu wskazówek zegara. Jednak na sferze niebieskiej widzimy go przesuwającego się zgodnie z ruchem wskazówek zegara – jest to związane
z ruchem wirowym Ziemi.

Zobacz animację przedstawiającą Ruch Ziemi i Księżyca wokół Słońca

Podstawowe dane liczbowe dotyczące księżyca:
- średnica – 3 476 km (0,27 średnicy Ziemi), 
- masa – 0,01 masy Ziemi,  
- objętość – 0,02 objętości Ziemi,
- średnia odległość od Ziemi – 384 400 km,
- czas obiegu wokół Ziemi – 27,32 dnia (miesiąc gwiazdowy),
- czas od nowiu do nowiu – 29,53 dnia (miesiąc synodyczny),
- pełny obrót wokół osi – 27,32 dnia.

Warto zwrócić uwagę na to, że czas obiegu Księżyca wokół Ziemi jest taki sam
jak czas jego obrotu wokół własnej osi. Z tego względu z naszej planety widoczna jest tylko jedna strona Księżyca.

Fazy Księżyca

Ruchy Ziemi i Księżyca względem siebie oraz względem Słońca sprawiają,
że obserwując Księżyc z Ziemi, widzimy go w różnych kształtach – kształty te
nazywamy fazami Księżyca.

W jakich fazach możemy obserwować Księżyc?

W zależności od wzajemnego położenia Ziemi, Księżyca i Słońca obserwujemy:

Zaćmienia Księżyca i Słońca

Kilka razy w ciągu roku, gdy Ziemia, KsiężycSłońce ustawiają się w jednej linii, dochodzi do wyjątkowego zjawiska zwanego zaćmieniem.

Zaćmienie Księżyca powstaje, gdy Księżyc znajduje się w cieniu Ziemi.
Do zjawiska może dojść tylko w okresie pełni.













W wyniku zaćmienia niewidoczna
staje się część lub całość Księżyca – stąd zaćmienia częściowe (na zdjęciu obok)
lub całkowite. Można je obserwować na całym obszarze Ziemi, na którym w danej chwili widoczny jest Księżyc.







Zaćmienie Słońca powstaje, gdy Księżyc rzuca cień
na powierzchnię Ziemi.















Szczególnie efektowne jest całkowite zaćmienie Słońca (na zdjęciu obok).
Wówczas na kilka minut zapada ciemność, na niebie pojawiają się gwiazdy, a czarną tarczę słoneczną otacza jasna poświata. Niestety okazje do oglądania takiego zjawiska nie nadarzają się zbyt często, bowiem widoczne są tylko na niewielkim obszarze Ziemi. W Polsce ostatnie całkowite zaćmienie Słońca miało miejsce 30 czerwca 1954 roku, zaś kolejne przewidziane jest na 14 kwietnia 2200 roku.

W Europie zjawisko to obserwowane było m.in. 11 lipca 1999 roku w Niemczech, Austrii, na Węgrzech i w Rumunii.

Czy wiesz, że?
  • Gdyby Księżyc obiegał Ziemię dokładnie w tej samej płaszczyźnie, w której Ziemia obiega Słońce, wówczas zaćmienia Słońca następowałyby co miesiąc, podczas każdego nowiu.

  • Ponieważ Księżyc nie posiada atmosfery, meteoryty bez przeszkód docierają
    do jego powierzchni i żłobią w niej gigantyczne kratery, które osiągają nawet 200 km średnicy.

powrót na początek strony

Zobacz także
Geografia | Język Polski | Historia | Przyroda | Biologia